"Met het grootste respect gedenken wij Wim Kok", zeggen koning Willem-Alexander, koningin Máxima en prinses Beatrix in een verklaring op het overlijden van Wim Kok.

"Gedurende vele jaren zette hij zich gewetensvol in voor ons land. Als vakbondsvoorzitter behoorde hij tot degenen die de basis legden onder ons poldermodel. Als minister van Financiën en minister-president boezemde hij vertrouwen in door zijn integriteit en zijn talent om complexe problemen hanteerbaar te maken."

Article continues after the ad

Ook het koningshuis prijst de betrokkenheid van Kok. "Sociale bewogenheid was de grondtoon in zijn leven. Nederland is hem veel dankbaarheid verschuldigd. Op deze verdrietige dag gaan onze gedachten uit naar zijn vrouw en zijn familie."

Wim Kok en Koningin Beatrix

Koningin Beatrix was voor Wim Kok een 'sparringpartner' in de jaren dat hij als minister-president elke maandag bij haar op bezoek ging. Kok zei dat in 2013 bij de NOS dat hij haar rol altijd 'buitengewoon' heeft gewaardeerd.

Volgens Kok daagde de koningin uit tot nadenken en bood ze een kritisch klankbord. Ze ondertekent niet alleen wetten, 'maar ze heeft een méning', zei Kok toen. Beatrix toonde altijd een 'zeer intensieve betrokkenheid' bij alle onderwerpen die speelden in de ministerraad, aldus Kok, die premier was van 1994 tot 2002.

Hij zei dat Beatrix de monarchie duidelijk heeft gevestigd en dat het koningschap inmiddels in brede kring is geaccepteerd. 'Vooral door de perfectie manier waarop ze invulling gaf aan haar functie.'

Wim Kok en Willem-Alexander

Wim Kok belt Willem-Alexander in 2001 woedend uit bed, nadat de toenmalige kroonprins tijdens een persontmoeting had verwezen naar een ingezonden brief van de Argentijnse dictator Videla. Kok onthulde dat in een documentaire van Andere Tijden.

Willem-Alexander had tijdens een werkbezoek in New York journalisten verwezen naar een brief in een Argentijnse krant die Máxima's vader Jorge Zorreguieta zou vrijpleiten van een kwalijke rol tijdens het Videla-regime.

Al snel bleek dat de brief was geschreven door Videla zelf; niet bepaald een betrouwbare bron.

De uitlating van de prins kwam op een ongelukkig moment omdat Kok bezig was Zorreguieta te vertellen dat hij niet naar de bruiloft van zijn dochter kon komen.  

Kok was boos over de uitlating van de prins. "Ik heb dat telefonisch laten weten", zei Kok. "Het was misschien een uur of tien of elf bij ons, dus dat zijn doorgaans tijdstippen dat je daar nog op één oor ligt."

De oud-premier vertelde in Andere Tijden dat hij niet veel tijd had. "Dus dat is niet al te gepolijst gegaan. Ik was wel heel erg boos", aldus Kok.

Weg geplaveid voor huwelijk Willem-Alexander en Máxima

De oud-staatsman heeft alsnog succesvol de weg geplaveid voor het huwelijk van prins Willem-Alexander en Máxima Zorreguieta. Hij wist het verzet tegen de partnerkeuze van de prins van Oranje te kanaliseren door Jorge Zorreguieta weg te houden bij de trouwplechtigheid op 2 februari 2002.

Zorreguieta zag er uiteindelijk zelf vanaf om aanwezig te zijn bij de huwelijksvoltrekking. Met een verklaring van Zorreguieta in de hand, kon Wim Kok het parlement om de voor de erfopvolging en het toekomstige koningschap noodzakelijke toestemming vragen voor het huwelijk. 

Kok redde met zijn handelen de monarchie, maar de PvdA-leider vond het eigenlijk maar zonde van zijn kostbare tijd dat hij zich intensief moest bezighouden met het liefdesleven van Willem-Alexander.

Hartkwaal

Wim Kok overleed zaterdag te midden van zijn vrouw, kinderen en kleinkinderen ten gevolge van een hartkwaal. Hij is 80 jaar geworden.

Bron: NU.nl en ANP. Beeld: ANP