Philip en Elizabeth in Kenia, net voor haar vader overleed
Philip en Elizabeth in Kenia, net voor haar vader overleed

In Kenia, met Philip, tussen de olifanten.

Morgen is het 70 jaar geleden dat koning George VI, destijds nog maar 56 jaar, overleed en prinses Elizabeth koningin Elizabeth werd, ver van Engeland.

Elizabeth en haar man prins Philip waren op dat moment net bezig met een toer door de Gemenebest, waarbij ze naast Afrika ook Australië en Nieuw-Zeeland aan zouden doen.

Article continues after the ad

George VI had hen op 31 januari nog uitgewuifd op het vliegveld.

In Kenia hadden ze een paar dagen vrij die ze doorbrachten in het Treetops Hotel, op 165 km van Nairobi. De prinses had de dag doorgebracht met het filmen van olifanten bij een nabijgelegen waterplaats, voor ze zich terugtrok in hun vertrekken die hoog tussen de bomen lagen. Daar brachten ze de nacht door, omringd door wilde dieren.

Hoewel Elizabeth wist dat haar vader ernstig ziek was, had ze geen idee dat hij gestorven was. Treetops ligt erg afgelegen, het duurde even voor het nieuws de groep had bereikt. Het kwam binnen bij een hoge hofmedewerker die het doorgaf aan de privésecretaris van de prinses, Martin Charteris, die vervolgens de assistent van Philip belde.

Elizabeth was op dat moment al vertrokken uit Treetops en bevond zich in de Sagana Lodge, een boerderij zo'n 32 km verderop die ze van de Keniaanse regering had gekregen als huwelijksgeschenk.

Philip besloot dat ze het verdrietige nieuws van hem moest horen en reed erheen. Assistenten zagen hen rond de lodge lopen toen hij haar vertelde wat er was gebeurd. Zo was ze een van de laatsten die wist dat ze koningin van het Verenigd Koninkrijk was geworden.

'Hoe tragisch om te beseffen dat ze vanmorgen bij het ontbijt nog praatte over haar vader, en trots beschreef hoe moedig hij vocht tegen zijn ziekte en hoe goed hij herstelde, in haar gele bloesje en bruine broek, terwijl hij al was overleden en zij nu zijn enorme verantwoordelijkheden had,' meldde Frank Gillard van de BBC over het moment.

Er moest haastig passende zwarte kleding worden geregeld. Die was wel ingepakt, maar bevond zich op een andere locatie. In een sterk staaltje plichtsbesef zette Elizabeth haar verdriet opzij en ging achter een bureau zitten om zelf brieven te schrijven waarin ze zich verontschuldigde voor het afzeggen van de rest van de toer. Ook werd de terugreis naar Engeland meteen geregeld.

Op alles voorbereid waren er al verzegelde papieren meegereisd, waaronder de Accession Declaration

Er was al rekening mee gehouden dat de koning tijdens de toer van Elizabeth zou sterven. Charteris had verzegelde documenten bij zich, waaronder een kopie van de Accession Declaration, die ze als troonopvolger moest tekenen om staatshoofd te kunnen worden. Slechts enkele mensen waren hier van op de hoogte, waaronder Elizabeth zelf.

De meegereisde pers tijdens een persconferentie in Sagana Lodge

Ze was er dus klaar voor, ooggetuigen meldden dat ze stoïcijns reageerde en niet overstuur leek. "Ze zat kaarsrecht en accepteerde haar verantwoordelijkheid volledig," aldus Charteris later. "Niemand zag tranen."

Die bewaarde ze voor toen ze weer alleen was. Elizabeth hield erg veel van haar vader. Ze was oud genoeg om bewust mee te hebben gemaakt dat hij koning werd toen zijn broer aftrad om verder te kunnen met Wallis Simpson.

En hij had haar opgeleid in het koningschap. Ze las al jong staatsdocumenten mee en hij leerde haar het trucje dat de premier van dienst de meest gevoelige zaken altijd onderop legde, in de hoop dat het staatshoofd dan zou zijn afgeleid.

Elizabeth, haar zusje Margaret en hun vader in 1946 bij de Royal Lodge, waar prins Andrew nu woont

Aan het einde van zijn leven had ze hem al vele malen vervangen tijdens werkbezoeken en was ze door veel ontvangsten vertrouwd met diplomaten en andere staatshoofden.

In 1983 keerde Elizabeth terug naar Treetops

Maar het is toch anders als het écht is. Zoals jager Jim Corbett, die destijds ook in het Treetops logeerde, later schreef in het gastenboek: 'Voor het eerst in de geschiedenis klom een jong meisje als prinses een boom in na wat ze haar meest opwindende ervaring ooit noemde, om er de volgende dag uit af te dalen als koningin.'

Elizabeth reisde in die hoedanigheid terug naar Engeland waar ze zich op 8 februari 1952 officieel 'Queen and Head of the Commonwealth and Defender of the Faith' verklaarde tijdens een ceremonie van 20 minuten in St James's Palace, ten overstaande van hoogwaardigheidsbekleders.

"Mijn hart is te vol om jullie meer te kunnen zeggen dan dat ik me altijd zal inzetten, zoals mijn vader deed tijdens zijn regeringsperiode, om het geluk en de voorspoed van mijn volken te vergroten, verspreidt als ze zijn over de hele wereld," zei ze.  

De uitvaart van koning George was op 15 februari. Uit respect voor haar vader werd Elizabeth pas op 2 juni 1953 officieel gekroond.

De Queen bevindt zich dit bijzondere weekend in Woodhouse Farm, de riante cottage op het terrein van haar geliefde Sandringham, waar haar vader zo van hield: hij werd er geboren en hij overleed er. Philip woonde zijn laatste jaren in Woodhouse Farm. Zo is ze toch een beetje bij de twee mannen die het belangrijkst voor haar waren.

Foto's (c) Getty Images

Elke week het laatste nieuws ontvangen in je mailbox? Het beste van Nouveau.nl, Máxima en cultuur voor leuke vrouwen met stijl. Schrijf je in