Jonger met yoga? Dat kán (en is wetenschappelijk bewezen)

Door Wies Verbeek
Jonger met yoga? Dat kán (en is wetenschappelijk bewezen)

Eerder maakte yoga Nouveau's Wies kregel, maar nu is ze toch om!

Keer op keer laat wetenschappelijk onderzoek zien dat yoga het verouderingsproces zowel op cognitief, emotioneel als cellulair niveau vertraagt. Daar wil Pro-aging deskundige Wies Verbeek van eenBeetje Leuk Ouder Worden natuurlijk het fijne van weten.

Vroeger was het aantal vriendinnen van mij dat aan yoga deed op één hand te tellen, nu ken ik er meer die het wel doen dan die het niet doen. Sommigen zeggen dat yoga hun leven wezenlijk heeft veran­derd. Ze zijn er zo idolaat van dat ik vaak heb gedacht: dat wil ik ook!

Tientallen lessen heb ik gevolgd, maar ik vond het altijd saai en traag

Het zou ook zó goed voor me zijn, stresskip als ik ben. Toch heb ik nooit die liefde voor yoga gevoeld, hoe vaak ik het ook heb gepro­beerd. Tientallen lessen heb ik gevolgd, maar ik vond het altijd saai en traag. In plaats van dat ik er ontspannen van werd, werd ik er juist onrustig van, omdat het me niet lukte me te focussen op de oefeningen en nergens anders aan te denken.

Nee, veel liever had ik de intensieve work-outs van de sportschool. Daar knapte ik pas echt van op. Maar… tijdens corona kwam dan toch de ommekeer. Ik kreeg van mijn zus een abonnement op Engelse yogasite Gaia waar je allerlei lessen kunt volgen, van een paar minuten tot een paar uur.

Door allerlei vormen uit te proberen, ontdekte ik wat ik fijn en leuk vond

Telkens zocht ik een lesje uit van 10 of 20 minuten. Als het saai was, was dat niet erg, want het duurde toch niet lang. Door allerlei vormen uit te proberen, ontdekte ik wat ik fijn en leuk vond. Sindsdien kan ik niet meer zonder.

Iedere dag doe ik, direct na het opstaan, 10 minuten yogaoefeningen. Denk aan de zonnegroet, schouderstand en heup-openers. Ik ben niet ‘hooked’ zoals sommigen, maar wel is het zo dat ik me pas echt wakker voel als ik mijn yogaoefeningen heb gedaan. Ze geven me energie en halen de stijfheid uit mijn lichaam.

Als ik even wil ontspannen tussen het werken door, doe ik ook zo nu en dan een oefening (het voordeel van thuiswerken!). Nu weet ik uit eigen ervaring hóe goed yoga is voor lichaam en geest. Interessant is ook dat wetenschappelijk onder­zoek heeft aangetoond dat yoga het verouderingsproces kan vertragen.

Over hoe dat precies werkt en waarom yoga zoveel voor je kan betekenen, praat ik met yogadocent Moena de Jong. Ze is ervaren en opgeleid in alle pijlers van hatha yoga, waaronder de filosofie, yoga nidra, pranayama (ademhalingsoefeningen) en ayurveda.

Hoe kan yoga het verouderingsproces vertragen?

‘Er zijn op verschillende niveaus onderzoeken gedaan, waaruit blijkt dat yoga op cognitief, emotioneel en cellulair niveau het ouder worden vertraagt. Een bekend onderzoek is er een uit 2017, waarbij proefpersonen gedurende 12 weken 5 dagen per week 90 minuten yoga deden.

Het ging daarbij om ademhalingsoefeningen, meditatie en fysieke oefeningen. Na afloop bleken de waardes op het gebied van cellulaire veroudering en ontstekingen in het lichaam aanzienlijk lager te zijn in verge­lijking met de groep die niet aan yoga deed.

Bij yoga is het vooral het mentale gedeelte dat de cellulaire verou­dering doet vertragen

Nu is vijf keer anderhalf uur per week heel veel, maar andere onderzoeken laten ook al effecten zien bij minder inten­sieve yogabeoefening. Hoewel fysieke activiteit sowieso goed is in de strijd tegen de veroudering, is het bij yoga vooral het mentale gedeelte dat die cellulaire verou­dering doet vertragen.

Via onze zintuigen krijgen we dagelijks enorm veel prikkels binnen. Al die prikkels worden in de hersenen verwerkt. De hersenen geven vervolgens signalen door aan de verschil­lende organen, zoals de bijnier en schild­klier, maar sturen ook lichaamsprocessen aan, zoals de biologische klok, hormoon­huishouding, groei, mineralenbalans en ga zo maar door.

Als er te veel prikkels binnenkomen, kunnen die processen ver­stoord worden, met stress, ontstekingen en energietekorten als gevolg. Bij yoga gebeurt het tegenovergestelde. De aandacht gaat niet naar buiten, naar al die geluiden, dingen die we zien en proeven, maar juist naar binnen. Daardoor kan je lichaam herstellen.’

Waarom is yoga juist zo waardevol als je ouder wordt?

‘Alles wat je in je leven niet goed hebt kunnen verwerken komt op een gegeven moment naar boven. Dat kan in de vorm van fysieke, maar ook psychische klachten zijn. Je krijgt pijn in je rug, stramme knieën of je voelt onrust. Met yoga kun je al die pijnpunten opruimen.

Door yoga wordt bovendien het bind­weefsel gestimuleerd, waardoor je lijf stevig en soepel blijft

Daarnaast is het natuurlijk zo dat yoga bijdraagt aan het versterken en verlengen van je spieren, het zorgt voor botversteviging en het traint je balans. Allemaal dingen die essentieel zijn als je boven de 50 bent. Door yoga wordt bovendien het bind­weefsel gestimuleerd, waardoor je lijf stevig en soepel blijft.

Ik geloof zelf vooral in de spirituele kant van yoga. Ik heb vrouwen in mijn lessen gezien die na hun 45e begonnen en in de loop der jaren veerkrachtiger zijn geworden, kalmer en met een andere blik naar zichzelf zijn gaan kijken.’

Hoe weet ik welke yogavorm voor mij geschikt is?

 ‘Mensen zijn al gauw geneigd de yogavorm te kiezen die past bij hun eigen energie en gedrag. Als je een heel actief persoon bent, dan denk je wellicht het eerst aan een actieve yogavorm, maar het is juist mooi om op zoek te gaan naar contrast.

Yoga gaat om balans. Ben je een actief iemand, dan past een rustige vorm dus beter bij je. Er zijn zoveel verschillende stijlen, dat je moeilijk alle lessen af kunt lopen om te kijken welke vorm goed is voor jou.

'Ik ben zelf niet zo van de online lessen, omdat je niet gecorrigeerd kunt worden'

Het beste is om een ervaren yoga docent te raadplegen, om samen te achterhalen wat het best bij je past. Ik ben zelf niet zo van de online lessen, omdat je niet gecorrigeerd kunt worden, maar de video’s op internet kunnen je wel helpen met het maken van de keuze.’

Hoe kan ik yoga in mijn dagelijks leven integreren?

‘Eén keer per week een uur een yogales volgen, is meegenomen, maar zet niet zoveel zoden aan de dijk. Het zou inderdaad mooi zijn om het deel te laten uitmaken van je leefstijl. Begin eens met twee keer per week 10 minuten en bouw het dan rustig op.

Het beste is om die ervaren yogadocent waar ik het net over had, een programma voor je te laten maken. Wat altijd goed werkt, is je oefeningen te koppelen aan iets wat je elke dag doet. Bijvoorbeeld na het douchen en voor je ontbijt, dan wordt het op een gegeven moment een gewoonte. Een gewoonte waar je heel blij van wordt en jong bij blijft.’

BEKENDE YOGASTIJLEN: WELKE PAST BIJ JOU?

1 HATHAHATHA YOGA

Hatha yoga is in het Westen de meest gebruikelijke vorm van yoga. Hatha focust zich voornamelijk op (statische) yoga houdingen en ademhalingstechnieken. Ook behoren bepaalde series yogahoudingen tot de Hatha yogastijl, waaronder de bekende Zonnegroet. De nadruk van hatha yoga ligt op het versterken en soepel maken van je lichaam. Het is een toegankelijke vorm die heel geschikt is voor beginners.

2 ASHTANGA YOGA

Ashtanga is een actieve vorm van yoga die best pittig kan zijn, omdat het tempo redelijk hoog ligt. De vaste set oefeningen – die altijd in dezelfde volgorde worden beoefend – lopen vloeiend in elkaar over, waardoor je in een soort flow komt. De dynamische houdingen zijn bedoeld om je bewustzijn te vergroten. Niet direct geschikt voor beginners.

3 YIN YOGA

Yin yoga is een heel rustige vorm van yoga die zich focust op het versoepelen van bindweefsel en gewrichten. Je zit of ligt langere tijd in houdingen die je laten ontspannen. Het maakt je lijf wel flexibeler, maar niet sterker. Yin yoga wordt ook wel ‘restorative yoga’ genoemd en is ideaal om te doen voordat je gaat slapen.

4 BIKRAM YOGA

Deze vorm van yoga wordt gedaan in een verhitte ruimte van ongeveer 40 graden. Het bestaat uit 26 standaardposes, die je elk twee keer doet. Het zweten heeft een gunstig effect op onder andere je bloedsomloop en bloeddruk en draagt bij aan het afvoeren van afvalstoffen.

Foto (c) Getty Images

Elke week het laatste nieuws ontvangen in je mailbox? Het beste van Nouveau.nl, Máxima en cultuur voor leuke vrouwen met stijl. Schrijf je in