Personality

Janny van der Heijden en Roderick van der Lee: 'We inspireren elkaar continu'

Kunstexpert Roderick van der Lee (47) kreeg zijn verfijnde smaak letterlijk met de paplepel ingegoten van zijn moeder, culinair boegbeeld Janny van der Heijden (71). Nu maken moeder en zoon samen de podcast Goede Smaak. 'We willen mensen echt het gevoel geven alsof ze bij ons aan tafel zitten.'

Jill Waas
9 minuten
Janny van der Heijden en Roderick van der Lee: 'We inspireren elkaar continu'

Wie het statige herenhuis van Roderick van der Lee aan de Amsterdamse Keizersgracht betreedt, ziet meteen: hier woont iemand met goede smaak. Toch voelt het ondanks de vele schilderijen en zeshonderd kunstboeken ('Mijn jongste dochter heeft ze laatst nog geteld') geenszins alsof je in een museum rondloopt. Dit dankzij de gezellige grote eettafel die centraal in de voorkamer staat en de honden van Janny en Roderick die door het huis heen scharrelen. Of misschien komt het ook wel door de aspergeman die halverwege het interview binnenvalt met een grote kist van het witte goud. Je ziet al helemaal voor je hoe de familie Van der Lee-Van der Heijden dit met gesmolten boter en een eitje daar straks zit te verorberen, gezellig babbelend over hun dag.

De twee vertellen...

JANNY: 'Met elkaar aan tafel zitten heb ik altijd heel belangrijk gevonden. Ik weet nog vanuit mijn eigen jeugd dat ik het heel gek vond als ik bij een vriendinnetje thuiskwam en daar werd aan tafel niet gepraat. Bij ons thuis was dat een wezenlijk onderdeel van de avondmaaltijd. Hoe was je dag? Wat heb je gedaan? Wat heb je gezien? Wat heb je gehoord? Ik vind het echt een verarming als ik mensen met hun bord op schoot voor de televisie zie zitten, zonder met elkaar te praten.'

RODERICK: 'Ik heb dat heel erg van huis uit meegekregen. Ook toen ik in een studentenhuis in Leiden ging wonen, kookte ik bijna dagelijks. Ik wilde van dat eetmoment altijd een zo groot mogelijk onderdeel van de dag maken. Dus eerst uitgebreid inkopen doen, dan iets lekkers maken en daarna heel lang met elkaar eten, kletsen en lachen aan tafel.'

JANNY: 'Als we nu in de zomer met z'n allen naar mijn huis in Normandië gaan, is dat samen eten nog steeds het belangrijkste van de dag. Of het nu het ontbijt, de lunch of het diner is, we nemen daar altijd uitgebreid de tijd voor met elkaar.'

Goede smaak gaat bij jullie over van generatie op generatie...

JANNY: 'Het is iets waar ik zelf mee ben opgevoed. In mijn jeugd gingen we tijdens vakanties al naar musea en daar leerden mijn ouders me echt naar kunstwerken te kijken. Ik weet nog dat ik een jaar of zes, zeven was toen ik van mijn eigen zakgeld per se een Van Gogh-prent wilde kopen in het Kröller-Müller Museum. Dat zaadje werd al vroeg geplant.'

RODERICK: 'Door haar is die liefde voor musea bij mij ook al op jonge leeftijd ontstaan. We hadden thuis een groot, oud museumboek van Elsevier, waar ik doorheen mocht bladeren en dan zei mijn moeder: 'Kies maar waar je dit weekend naartoe wilt.' Dat begon natuurlijk met het Legermuseum in Delft, maar al vrij snel daarna ontdekte ik Paleis Het Loo en dat vond ik zo indrukwekkend dat mijn liefde voor landhuizen en klassieke interieurs nooit meer weggegaan is.'

JANNY: 'Ik zie het nu ook al bij zijn dochters van twaalf en negen: die kunnen echt naar een kunstwerk kijken en daar een mening over hebben. Maar ook op het gebied van eten vind ik het zo leuk dat ze altijd alles proeven. We zijn in restaurants in Frankrijk al meerdere keren aangesproken met 'het lijken wel Franse kindjes', omdat ze al jong bij ons aan tafel zaten zonder te zeuren of door het restaurant te rennen.'

RODERICK: 'Wij moesten vroeger altijd alles proeven, en dat laten we onze eigen kinderen nu ook doen. Dan mogen ze het niet lekker vinden, maar weten ze in ieder geval hoe het smaakt. Ik heb in Frankrijk eens per ongeluk steak tartaar in plaats van steak haché voor mijn dochter besteld en toen kreeg ze dus een bord rauw vlees voor haar neus. Ik zag haar denken: ben ik dapper genoeg om dit te proeven? En ja, ze heeft het opgegeten en vond het zo lekker dat ze het nu elke keer bestelt. Die nieuwsgierige instelling willen we onze kinderen ook qua kunst en cultuur bijbrengen: probeer dingen uit en ontdek zelf wat je leuk en fijn vindt.'

JANNY: 'De dierbare momenten draaien bij ons om de goede dingen van het leven. Kunst, cultuur, eten en alles wat ertussen zit. In onze podcast doen we eigenlijk hetzelfde als thuis: de luisteraars van alles voorschotelen op het gebied van gastronomie, kunst en cultuur, en daar mogen ze dan zelf uit kiezen.'

Hoe is het idee voor deze moeder-zoonpodcast ontstaan?

JANNY: 'We hadden eerder al het idee om samen een televisieprogramma te maken over kunst en eten, maar dat is er nooit van gekomen. Toen werd ik gevraagd voor een podcast en dacht ik: we kunnen het ook in deze vorm doen. De gesprekken die we voeren, zijn de gesprekken die we normaal ook aan de keukentafel hebben. We willen ook laten zien dat goede smaak niet elitair hoeft te zijn. Roderick kan dingen die voor sommige mensen heel abstract klinken, heel goed toegankelijk maken.'

RODERICK: 'Wat we eigenlijk doen, is mensen meenemen in wat ons enthousiast maakt. Dat zijn geen hoogdragende colleges over eten of kunst, wij willen mensen echt het gevoel geven of ze bij ons aan tafel zitten. Het grappige is dat dingen die we nu misschien elitair vinden door de tijd heen heel anders werden ervaren. Neem bijvoorbeeld kaviaar, dat is nu echt een luxeproduct, maar vroeger aten arbeiders die de spoorlijn in Siberië aanlegden het gewoon uit een emmer. Dat soort interessante eetfeitjes delen we ook in onze podcast.'

Gaan jullie samen vaak op culturele en culinaire ontdekkingstocht?

RODERICK: 'Dat doen we continu. Als we in Frankrijk zijn, gaan we op zoek naar de leukste bistro's, naar de lekkerste seizoenproducten op markten, maar we bezoeken samen ook veel musea, kunstbeurzen en veilingen.'

JANNY: 'We inspireren elkaar continu en sturen heel veel dingen door, zo van: ik heb dit gezien, dit vind jij vast ook interessant. In Frankrijk gaan we altijd naar onze vaste boekenkraam. Dat is het eerste wat we doen als we op de markt aankomen; kijken wat die man nu weer aan nieuwe boeken heeft. Onze familie is dat inmiddels wel gewend, die denken: laat die twee maar. Op een gegeven moment had ik thuis zo'n drieduizend kookboeken staan, terwijl ik nooit uit een boek kook. Maar ik kan er wel heel erg geïnspireerd door raken.'

Wat typeert jullie onderlinge band?

JANNY: 'Ik zeg altijd: mijn kinderen zijn de ankers in mijn leven. Zij, en natuurlijk ook mijn drie kleinkinderen en schoondochters, zijn het belangrijkste wat bij mij hoort; ze zijn het ankerpunt van waaruit ik naar de wereld kijk en met de toekomst bezig ben.'

RODERICK: 'Voor mij draait onze band om gevoed worden. Letterlijk en figuurlijk, dus niet alleen met eten, maar ook met kennis. Dat houdt nooit op, dat is het mooie. Ook het stimuleren vind ik mooi aan onze band. Ik heb als kind heel erg ervaren dat ik werd voortgestuwd en aangemoedigd om dingen te ontdekken en dat probeer ik nu zelf ook in het ouderschap mee te nemen.'

JANNY: 'Als ik mijn twee jongens zie, ben ik heel trots. Dan denk ik: ik heb een zaadje geplant, dat is in goede aarde gevormd en inmiddels groter geworden dan ikzelf.'

Janny van der Heijden en haar zoon Roderick van der Lee in de nieuwe Nouveau
Welke belangrijke normen en waarden kregen jullie van huis uit mee?

RODERICK: 'Iets wat onze moeder ons heel erg meegaf, is iedereen gelijk te behandelen. Maar ook: noblesse oblige, dus als je bevoorrecht bent, heb je ook de verantwoordelijkheid om iets terug te doen voor anderen die het minder getroffen hebben.'

JANNY: 'Dat heb ik weer van mijn eigen moeder overgenomen. Die vond dat je mensen niet alleen moest laten, dus met de feestdagen zaten er altijd allerlei mensen bij ons aan tafel die alleen waren. Dat vind ik zelf ook heel belangrijk, dat je anderen iets kan geven of hen in ieder geval kan enthousiasmeren.'

RODERICK: 'En je nooit beter voelen dan een ander. We gingen in Frankrijk lunchen in een oude bistro, waar mijn vrouw vroeger ook al kwam. Daar werkte een heel vriendelijke serveerster, die zei: 'Komen jullie uit Amsterdam? Daar hebben ze zo'n leuke winkel in badeendjes, die spaar ik.' De keer daarna hebben we een eendje voor haar gekocht en meegenomen. Ze was helemaal geraakt dat we dat hadden onthouden. Fransen kunnen nog weleens bot zijn tegen de bediening, maar ik vind het belangrijk dat je openheid hebt naar iedereen. Dat probeer ik ook aan onze dochters mee te geven: wees open naar de wereld, naar mensen, maar ook naar alles wat het leven mooi en lekker maakt. Ik vind die ontdekkingsreis een feestje, dat je van alles kan zien en proeven.'

Die enorme bezieling heeft Roderick vast van jou, Janny?

JANNY: 'Ik heb mijn kinderen altijd meegegeven dat je iets moet doen waar je gelukkig van wordt. Je moet niet iets kiezen omdat je omgeving dat van je vraagt. Of omdat je denkt dat het sociaal acceptabel is. Je moet doen waar je écht blij van wordt. Roderick heeft meerdere studies gedaan en ik heb heus weleens gedacht: als dit maar goedkomt. Maar uiteindelijk heeft hij zijn passie gevonden toen hij een bijbaantje kreeg bij het veilinghuis van Jan Pieter Glerum en hij bezield raakte door de kunstwereld. Eigenlijk moet iedereen een meester in zijn leven tegenkomen die iets aanwakkert. Iemand die je net als bij Sneeuwwitje wakker kust. Bij mij was dat hoogleraar historische Nederlandse letterkunde Herman Pleij, en voor Roderick is dat Jan Pieter Glerum geweest.'

Hoe ben jij als oma?

JANNY: 'Ik ben nooit de typische oppas-oma geweest voor mijn drie kleinkinderen. Simpelweg omdat ik altijd veel heb gewerkt. Maar ik ben wel een enorme moederkloek en vind het heel fijn dat ik tijdens onze zomers in Frankrijk veel tempo met ze kan doorbrengen. Ik neem ze ook graag mee. Zo ben ik met Rodericks oudste dochter naar Parijs gegaan toen ze twaalf werd en naar het gymnasium ging. Ik vind dat heerlijk, samen die stad verkennen. We hebben een tekening laten maken op Montmartre, macarons gegeten bij Ladurée en 672 treden omhoog de Eiffeltoren opgelopen, omdat ik vergeten was een kaartje voor de lift te kopen.'

Waar ben je trots op als je naar de ander kijkt?

JANNY: 'Ik ben trots op de man die Roderick geworden is. En de vader die hij geworden is. Ik vind het heel mooi om te zien hoe hij en zijn vrouw met hun dochters omgaan en wat voor een warm nest ze thuis hebben.'

RODERICK: 'Ik ben ook trots op de vrouw die zij is geworden. En hoe ze een soort tweede leven heeft gekregen nadat ik uit huis ben gegaan. Ik kan me nog goed herinneren hoe ik een keer na een lange dag met mijn vrouw op de bank neerplofte en zoiets had van: mag ik al naar bed? En dat we op Insta Live zagen hoe zij ergens cocktails aan het drinken was in de stad. Toen dacht ik wel even: volgens mij zijn de rollen nu omgedraaid!'

Janny van der Heijden en haar zoon Roderick van der Lee in de nieuwe Nouveau

Je hebt zojuist een premium artikel gelezen.

Online onbeperkt lezen en Nouveau thuisbezorgd?

Abonneer nu en profiteer!

Probeer direct