Ophef over documentaire De Instagram Moord: ‘Poging tot sympathie voor een moordenaar’

In 2021 vermoordde de destijds 21-jarige Bouchra haar 20-jarige halfzus Anouk op gruwelijke wijze met meer dan tachtig messteken. De aanval begon in hun eigen woning, waarna Anouk naar de buren vluchtte. Bouchra achtervolgde haar en zette de aanval daar voort. Ondertussen ging ze live op Instagram en was haar gruweldaad online te volgen.

De dader aan het woord

Gisteren zond BNNVARA de documentaire De Instagram Moord uit, waarbij de moeder, zus Roxanne en Bouchra zelf aan het woord kwamen. Ze vertellen hun kant van het verhaal en werden gevolgd in aanloop naar de uitspraak van het hoger beroep.

Maar zelfs in een wereld met talloze True Crime-documentaires is de ophef rondom De Instagram Moord groot. Veel kijkers gingen tijdens de uitzending al los op social media; zij vinden dat de documentaire de plank volledig misslaat. Er klinkt de harde beschuldiging dat de film te veel neigt naar het zoeken van sympathie voor de dader.

Kijkers storen zich aan het narratief dat er verzachtende omstandigheden zouden zijn voor de gruwelijke daad van Bouchra. Er wordt met verbazing gereageerd op de psychologische onderbouwing in de docu: 'Iedereen die een moord begaat, heeft plotseling een psychose,' zo luidt het bittere commentaar op X. Men vindt dat deze focus de dader onterecht in een slachtofferrol plaatst.

Psychose en stemmen

Voorafgaand aan het drama zou Bouchra zich al dagen vreemd hebben gedragen. Ze vertelt zelf al jarenlang stemmen in haar hoofd te hebben, maar altijd te hebben gedacht dat iedereen dit had. Ten tijde van de moord verkeerde Bouchra in een acute psychose die werd toegeschreven aan haar ziektebeeld schizofrenie. Volgens haar verklaring zeiden de stemmen in haar hoofd die bewuste avond zelfs dat het "nog erger" moest.

Dat lijkt voor haar moeder de reden te zijn dat ze Bouchra trouw blijft, ondanks het zichtbare loyaliteitsconflict. Zo zegt ze die avond twee dochters te hebben verloren: zowel Anouk als Bouchra. Deze poging tot nuancering schiet echter bij een groot deel van het publiek in het verkeerde keelgat.

Kritiek op ontbrekende feiten

De kritiek richt zich niet alleen op de makers, maar ook op de houding van de familie. Voor veel kijkers is het onverteerbaar om te zien hoe de moeder loyaal blijft aan de moordenares van haar eigen kind. 'Bouchra wordt in de schijnwerpers gezet. Respectloos voor Anouk en haar vader!' schrijft een verbaasde kijker op X.

Ook de houding van Bouchra valt op. De kijkers krijgen kippenvel van haar gebrek aan emotie. Ze vertelt haar kant van het verhaal alsof het niet de hare is, en het enige moment waarop we echt zien dat ze in tranen uitbarst, is wanneer ze de uitspraak van de rechtbank hoort.

Daarnaast doen er online verhalen de ronde dat de documentaire geen volledig beeld geeft. Zo wordt er met geen woord gerept over de hond van de buren, die door Bouchra met acht messteken werd gedood. Ook strooien kijkers met geruchten over drugsgebruik, hoewel dit nergens is bewezen. Uit onderzoek bleek ook dat ze op de dag van de moord geen drugs had gebruikt. Toch valt te betwijfelen of het weglaten van dit soort details de kijker niet bewust een milder beeld van Bouchra voorschotelt.

Een onmogelijke positie

Tussen de felle kritiek door is er ook een ander geluid te horen. Sommige kijkers tonen juist medeleven met de nabestaanden. Zij wijzen erop dat er in deze tragische situatie geen winnaars zijn en kunnen zich niet voorstellen hoe het is om als moeder te moeten rouwen om het ene kind, terwijl het andere kind de dader is.

De Instagram Moord is terug te kijken via NPO Start.