Vlinders in je buik, ook als je al jaren samen bent. Hoe zorg je ervoor dat verliefdheid en passie blijven? Want dat het kan, staat vast. Journaliste Karin Kuijpers testte het uit en ontdekte: ‘Love is the drug!’

De bollen, al maanden in de gang, moeten geplant. Mijn man had het al tig keer beloofd te doen omdat ik veel op reis was, maar hij is niet bepaald het type klusser. Nu het bijna te laat is – want half januari – duiken we op een koude, regen­achtige zaterdagmiddag samen de tuin in.

'We lijken wel gek'
Hij sjouwt de zakken aarde, maakt gaten in de grond, ik leg de tulpen erin, hij dicht. Onze handen zitten vol aarde, onze gezichten zijn rood van regen en kou, we zeggen ‘we lijken wel gek’, maar die klus klaren heeft ook iets knus. Samen het nest verfraaien, het gebeurt te weinig. Als we erna een fles wijn opentrekken en naar onze tuin vol beloftes kijken, staan we ineens te zoenen. Alsof Cupido deze ‘rotklus’ beloont met een heerlijke avond vol intimiteit. Les 1 zou dus kunnen zijn: doe iets samen waaraan je allebei een hekel hebt.

Stikstapelverliefd
De tijd dat ik stikstapelverliefd op mijn vent was, is zo’n 35 jaar geleden. Een slanke, introverte jongeman met staalblauwe ogen en het haar als James Dean. Leren jack, hand-gevlochten Portugese laarzen, de mooiboy van de stad. En hij wilde mij! Wow. Ik werd verliefd op zijn ogen, maar nu houd ik ook van zijn kraaienpootjes ernaast.

Verliefd worden gaat in het begin vanzelf als je elkaar leuk vindt. Je ontmoet elkaar, het hart slaat op hol, vlinders in je buik, je kunt dag en nacht seks hebben en het leven bekijk je door een grote, roze bril. Dan ga je samenwonen, krijg je kinderen en dan maken de vlinders van het begin plaats voor de hectiek van het dagelijkse leven.

Zei Remco Campert niet dat liefde schuilt in de alledaagsheid der dingen? ‘Weer verliefd op je man’, ik leg het thema voor aan mijn vriendinnenclub. De een vindt het leuk als hij haar in zijn donkerblauwe Armanipak ophaalt en mee uit eten neemt. Of als hij tegen haar zegt dat die nieuwe jurk haar zo mooi staat, of trots is als ze een goede opdracht heeft binnengehaald. Ben je op zulke momenten echt weer even verliefd?

Lees ook: 8 tekenen dat jullie een goed huwelijk hebben (volgens relatie-experts)

Zelfbeheersing is king
O, er zijn nog echt genoeg momenten waarop het hart sneller slaat, aldus mijn vriendinnen. “Zijn driedaagse baard”, “als hij verstandige, beschouwende dingen zegt over ­kwesties die mijn leven beroeren”, “samen langs het voetbalveld staan en naar de kinderen kijken”, “een lingeriesetje kopen”, “als hij onverwachts bloemen meeneemt”, “wanneer hij mij belangrijker vindt dan onze kinderen”. Een vriendin oppert nog als grap dat wij vrouwen misschien op zeker moment lichtelijk moeten gaan dementeren, zodat we onze man ‘elke dag opnieuw leren kennen’, maar dat gaat wel heel ver.

Bestaat er zoiets als een magische formule voor een gelukkig huwelijk? Volgens onderzoeker John Gottman is het vrij simpel. “Vijf positieve momenten moeten opwegen tegen één negatief moment. Een aanraking, een complimentje, volledige aandacht voor elkaar of een opmerking waaruit blijkt dat je met de ander meeleeft. Die formule geeft grote kans van slagen. Je moet net zo hard aan een relatie werken als aan je baan, je hobby’s en je vriendschappen.”

'Seks wordt in het algemeen enorm overschat als kracht van een relatie. Het gaat om waardering voor elkaar. Hij weet dat ze niet van koriander houdt, zij vergeeft hem dat hij zijn sokken laat slingeren'

Kritiek op iemands karakter met minachting en agressie zijn volgens Gottman de grote boosdoeners voor het ­beëindigen van een huwelijk. “Zelfbeheersing is king. En empathie. Je kunt zeggen: ‘Ben je nou verdomme weer te laat?’ Dan heb je het begin van een ruzie te pakken. Je kunt ook zeggen: ‘Wat rot voor je dat je zo laat bent, zat alles tegen vandaag? Ga even zitten.’”

Joep, 47 jaar getrouwd met Marijke, zegt in Lang + gelukkig, huwelijkswijsheden, het boek van counselor Paulien Timmer: “Praten is nog steeds het belangrijkste om ruzies op te ­lossen. Het kan met seks misschien opgelost lijken, maar het echt uitpraten is essentieel.” Marijke: “Je kunt elkaar niet veranderen, dat moet je ook niet willen. Juist al die dingen maken een persoon zo eigen.”

Paulien Timmer interviewde honderd koppels die langer dan veertig jaar samen zijn, 4755 jaar huwelijkservaring bij elkaar. Haar conclusie? Een van de grootste menselijke behoeften is verbondenheid. En die vind je alleen in diepgaande, langdurige relaties.
Neem Leny, 42 jaar getrouwd met Jaap. “Trouwen doe je niet één keer, maar elke dag een beetje. Als je zegt: 'Ik wil van je houden, vandaag morgen en elke dag daarna' en als je daar je best voor doet, kom je een heel eind samen.” Tijdens hun huwelijk is er ook periode geweest waarin hun relatie op de automatische piloot stond. Leny: “Je denkt dat je elkaar wel begrijpt en dat je wel weet wat de ander voelt. Op zeker moment zijn we een zogeheten ‘mariage ­encounter-weekeinde’ gaan doen. Dat is een grote ommekeer geweest in ons huwelijk.”

Arie, 50 jaar getrouwd, antwoordt in het boekje op de vraag hoe je ervoor zorgt dat verliefdheid blijft: “Geven. Niet geven en nemen, want zodra je iets wilt nemen van de ander is het geven geen liefde, maar eigenbelang. Wanneer je merkt dat het gevoel weg is, heb je niet genoeg gegeven. Hoe meer aandacht je aan de ander geeft, hoe eerder dat verliefde gevoel weer terug zal komen.”
Elkaar op één zetten dus. En ja, de Amerikaanse huwelijksonderzoeker John Gottman geeft Arie helemaal gelijk. Want gelukkige stellen geven elkaar gemiddeld vijf uur per week meer aandacht dan ongelukkige. “Ze informeren elkaar over waarmee ze bezig zijn en brengen een paar avonden met elkaar door. Commitment is bij deze stellen belangrijker dan seks en passie, dat zijn oppervlakkiger zaken. Het hoort er wel bij, maar seks wordt in het algemeen enorm overschat als kracht van een relatie. Het gaat om waardering voor elkaar. Hij weet dat ze niet van koriander houdt, zij vergeeft hem dat hij zijn sokken laat slingeren.”

Een van de krachtigste legale drugs
Verliefdheid? Het is een toestand, het laait af en toe op en na de eerste roes gaan we over tot de orde van de dag. Zo zijn we als mensen geprogrammeerd. De Italiaanse hoog­leraar Donatella Marazziti heeft onderzoek gedaan naar de biologische oorsprong van verliefdheid. Het blijkt dat het serotonineniveau van verliefde mensen vergelijkbaar is met dat van mensen die een dwangneurose hebben. Verliefdheid is misschien wel een van de krachtigste legale drugs die er bestaan. Serotonine is een neurotransmitter die de ­communicatie in onze hersenen regelt, waarschijnlijk al zo’n vier tot vijf miljoen jaar oud. Bij verliefdheid verdwijnt die serotonine en worden we in zekere mate ‘blind’.
Die fase duurt zo’n achttien tot vierentwintig maanden, wat nog best lang is, want bij mannetjesratten duurt het maar dertig seconden, genoeg voor de voortplanting.

Sommige vrouwen hebben er meer last van dan andere: de overgang. Yasmin Le Bon, model en de vrouw van Duran Duran leadzanger Simon Le Bon sprak met het Britse Magazine Red over de ongemakken van deze levensfase. Ze zegt dat het effect heeft op alles in haar leven. Van haar geheugen tot haar taille.

In het interview met de Engelse glossy doet ze een boekje open over haar menopauze. Ze spreekt openhartig over haar gewichtstoename en warrige geheugen. Ze had een hele reeks aan symptomen.

Yasmin: “Je hebt overal pijn, je bent moe en je krijgt een nieuw laagje vet op plekken waar het vroeger nooit zat. Je vergeet afspraken en waar je je auto geparkeerd hebt…”

Le Bon, inmiddels 53 (maar wat ziet ze er nog geweldig uit!) is inmiddels 33 jaar getrouwd met Duran Duran’s  (je weet wel, van The Reflex) voorman Simon le Bon en moeder van drie dochters. Ze onthult dat ze niet goed was voorbereid op de effecten van de menopauze.

“Het is belangrijk dit te delen met mensen, ik praat erover met mijn dochters, want ik wil dat zij er beter op bedacht zijn dan dat ik was.

Yasmin vertelt verder ook over haar dieet en geeft tips om fit te blijven als je ouder wordt.

Goede vetten! Adviseert ze. Olijfolie, kokosolie, boter, avocado’s en notenolie; je lichaam heeft het nodig volgens haar. En eet minder gluten en pas ook op met quinoa. 

Bron: The Good Housekeeping Web team

Wel/niet hormonen? Het lijkt wel een van de laatste taboes als je uit durft te komen voor het slikken van hormoonsuppletie. Wel? Of niet? De voor- en tegenstanders vliegen elkaar in de haren. Maar wat vind jij nou? Praat mee met Nouveau.

"Had ik maar eerder geweten van hormoonpillen. Dan was de overgang vast niet zo’n hel geweest." Zomaar een reactie van lezeres Ursula

Wies Verbeek (52), Healthy ageing redacteur Nouveau:

"Onlangs interviewde ik een anti-aging arts die mij alles vertelde over het gebruik van bio-identieke hormonen tijdens de overgang. Het ging om hormoonzalven en pillen om overgangsklachten tegen te gaan en om ouderdomsverschijnselen als een slapper wordende huid, haaruitval en botontkalking af te remmen. Ik was enthousiast, want ik zit niet echt te wachten op een versnelde aftakeling.

Maar ondertussen vroeg ik me ook af: Hoe betrouwbaar zijn die bio-identieke hormonen nu eigenlijk en waarom worden de kosten van anti-aging artsen niet vergoed door de verzekering? Zijn er in het reguliere circuit geen vergelijkbare behandelmethoden?"

Nieuwe feiten

Van voorstanders en tegenstanders van hormoonsuppletie raak ik soms helemaal in de war. Dan weer sta ik achter de ene theorie, dan weer achter de andere. Het is om gek van te worden. 

Ik ga in gesprek met Monique Brood-van Zanten. Zij is arts endocrinologische gynaecologie aan het VUMC/AMC en is tevens werkzaam voor het Antoni van Leeuwenhoek-ziekenhuis. Ze helpt vrouwen met BRCA-1 of -2 genmutaties, die door het verwijderen van de eierstokken of door chemotherapie plotseling in de overgang raken, maar ook andere vrouwen met overgangsklachten.

Monique: “Er wordt veel te lichtvoetig over overgangsklachten gedacht. Terwijl ik vind: zolang je geen aanleg hebt voor borstkanker, niet al tien jaar uit de overgang bent en niet langer dan vijf jaar hormoonsuppletie gebruikt, kan er niet veel misgaan met het slikken van hormonen.”

Conclusie

Het volledige interview met Monique lees je in Nouveau deze maand, maar hierbij wil ik, Wies, wel alvast mijn conclusie met jullie delen:

Ook al is het niet bewezen, zelf geloof ik nog wel in de preventieve werking van hormoonsuppletie. Misschien is het wel dat ik erin WIL geloven. Door de overgang dalen de oestrogeen- en progesteronniveaus met als gevolg: vergeetachtigheid, dunner wordend haar, terugtrekkend tandvlees en botontkalking.

Waarom zou je dat tekort niet kunnen aanvullen en zo die kwalen kunnen bestrijden?

Ik heb boeken van artsen gelezen die zeggen dat het wel degelijk kan, maar zolang er geen bewijzen zijn, is het enkel mijn geloof. Ga ik dan aan de hormonen enkel om veroudering tegen te gaan?

Ik vind het lastig en moet daar nog over nadenken. In zekere zin werkt hormoonsuppletie voor mensen met klachten wel degelijk ‘verjongend’.

Wie goed slaapt en zich niet onzeker of somber voelt, ziet er nu eenmaal beter uit dan iemand die gekweld wordt door energiegebrek of slaaptekort.

Wat is jouw mening? Praat mee met Wies en plaats je opmerking in het reactieveld hieronder óf op onze Facebookpagina.