Klassieke schoonheid in de Gouden Eeuw

Er is een belangrijke monografie verschenen over het heftige leven en werk van de kunstenaar Gerard de Lairesse, onder de titel: Eindelijk! De Lairesse. Gerard de Lairesse (1640-1711) zijn leven is in een notendop beroemd, bejubeld, verguisd en vergeten.

Zijn leven

In de laatste decennia van de 17de eeuw werd hij de belangrijkste schilder in de Nederlanden. Net als Rafaël en andere klassieken streefde De Lairesse naar de ideale schoonheid. Hij werd de favoriet van de Amsterdamse elite en kreeg prestigieuze opdrachten van het hof. Totdat het noodlot toesloeg…

Gerard werd bijna van de een op de andere dag blind. Schilderen ging niet meer. De Lairesse richtte zich vanaf dat moment op het verspreiden van de door hem gepropageerde classicistische kunsttheorie. Tot ver in de 18de eeuw bleven zijn schilderkunst en boeken populair en invloedrijk.

Ons nationale zelfbeeld

In de 19de eeuw kwam er twist en werd zijn theorie niet meer gewaardeerd: nationalistische kunstcritici vonden zijn werk niet ‘Hollandsch’ genoeg. De schilderijen en de schoonheidsidealen van De Lairesse zijn sinds de 19de eeuw in de kunsthistorische overzichtswerken verguisd of zelfs geheel weggelaten. Zijn ‘geïmporteerde’ classicisme paste niet bij het nationale zelfbeeld, zoals dit in de ‘volkse’ kunst van schilders als Rembrandt, Hals, Steen en Vermeer tot uitdrukking kwam. Deze beperkte blik op onze Gouden Eeuw werkt nog door tot op de dag van vandaag.

Daarom is het hoog tijd voor eerherstel. Dit boek geeft De Lairesse de plek terug in de kunstgeschiedenis die hij verdient.

Boek en tentoonstelling

Het Nederlandse boek heeft 176 pagina’s met 100 illustraties in kleur en zwart-wit met een formaat van 24 x 27 cm en kost €27,50. De tentoonstelling vind plaats in het Rijksmuseum Twenthe te Enschede van 10 september 2016 t/m 22 januari 2017.

Bewaren