Ontelbare hoeden heeft ze gedragen in haar leven, als prinses en als koningin. De mooiste hoofddeksels van Beatrix door de jaren heen zijn nu te zien op Paleis Het Loo in de expositie Chapeaux!, die de prinses gisteren zelf opende. Zónder hoed.

De collectie hoeden van Beatrix: of je nu fan bent of juist niet, dat ze de status ‘legendarisch’ verdienen, zal iedereen beamen.

Eyecatchers
Wie herinnert zich niet het paarse model met sierlijke roos, dat dan nog koningin Beatrix in 2002 droeg op het huwelijk van prins Willem-Alexander en prinses Máxima? Of de extravagante hoed met lichtblauwe veren die ze draagt als zoon Friso met Mabel Wisse Smit trouwt? Op Prinsjes­dag 2010 is het een lila toque, een soort hoge baret, die ze combineert met een lila mantelpak. Stuk voor stuk unica met een hoog designgehalte.

Een hoed waar je u tegen zegt
Al dat fraais ligt normaal gesproken op planken in een hoedenkamer in het huis van onze voormalige vorstin. Maar onlangs zijn ze, samen met zo’n 110 andere vorstelijke hoofddeksels, ­verhuisd naar Paleis Het Loo, voor de tentoonstelling Chapeaux!. Uiteraard zorgvuldig verpakt in vloeipapier en in zuurvrije kartonnen dozen, want de hoed is voor de koningin als een helm voor een motorcoureur: onderdeel van haar werkkleding. Die hoed draagt aanzienlijk bij aan haar voorname uitstraling. Maar hij heeft meer functies. Zo geldt de hoed ­oorspronkelijk als de vervanging van de kroon. Ook zorgt hij ervoor dat de koningin in menigten duidelijk ­herkenbaar is. Mensen die langs de kant staan te wachten, hoeven haar gezicht niet te zien om in de verte al haar silhouet te kunnen ontwaren: een A-lijn rok of jurk met wijde zeven­achtste mouwen, beschaafde pumps en ... een hoed waar je u tegen zegt. En ‘Majesteit’.

Lees ook: Prinses Beatrix doet het voor, haar mooiste hoedjes op een rij

Wie maken deze hoeden?
Wie vertrouw je met de gewichtige taak van het creëren van zo’n voornaam accessoire? De prinses verlaat zich hoofd­zakelijk op drie Nederlandse hoedenontwerpers, van wie chapelier Harry Scheltens de bekendste is. Maar ook modistes Suzanne Moulijn en Amy Bloemheuvel, tevens haar kamenierster, maken hoeden voor haar. Tijdens een bezoek aan de prinses bespreken de hoedenmakers het type hoed dat zij zou willen dragen bij een bepaalde gelegenheid. Dat het ontwerp feilloos moet combineren met het pakje of de jurk die ze zal dragen, spreekt vanzelf. Na het overleg gaat de modiste aan de slag met een eerste ontwerp in 3D. Dat presenteert zij bij een volgend bezoek aan de prinses. En dan is het passen geblazen; in een paar sessies groeit het ontwerp uit tot de perfecte hoed.

Windvast
Trudie Rosa de Carvalho, conservator kostuum en textiel bij Paleis Het Loo, heeft uitgebreid studie gemaakt van Beatrix’ fenomenale hoedencollectie. Haar valt op dat elke hoed aan bepaalde eisen voldoet. Zo is de kleur vaak dezelfde als die van de outfit; zo nodig verft de modiste de hoed in de juiste kleur. Ook moet het gezicht van de ­prinses goed zichtbaar blijven voor het publiek. Vandaar dat Beatrix meestal een hoed zonder rand draagt of een model met omhoogslaande rand. Verder sluit de hoed goed aan en zit hij stevig vast, met bijvoorbeeld lange hoeden­spelden. “Als de koningin uit een auto stapt of in een winderig havengebied staat om een schip te dopen, mag de hoed niet afwaaien.”

De hoedencollectie van prinses Beatrix is in al haar glorie te bewonderen op de tentoonstelling Chapeaux! in Paleis Het Loo, van 23 maart t/m 27 augustus. De tentoon­stelling is ontworpen door Maarten Spruyt en Tsur Reshef en georganiseerd in samenwerking met de Koninklijke ­verzamelingen, beheerd door het Koninklijk Huisarchief.

www.paleishetloo.nl